Để tạo nguồn giống sạch bệnh thay thế dần các giống sắn địa phương đã bị nhiễm bệnh nặng năng suất thấp, hàm lượng tinh bột giảm. Năm 2025, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Quảng Ngãi đã triển khai mô hình “Trồng giống sắn mới kháng bệnh virus khảm lá” với quy mô 13ha/03 xã (Trà Bồng, Sơn Mai và Ba Vì) với 18 hộ tham gia.

Mô hình thí điểm được triển khai với quy mô: 2,0 - 6,0 ha/điểm; bước đầu đã khẳng định giống sắn HN5 tại 03 điểm đều có sức sinh trưởng khỏe, chống chịu sâu bệnh tốt khống thấy xuất hiện bệnh khảm lá, mật độ xuất hiện nhện đỏ, bọ phấn trắng ở mức độ thấp hơn rõ rệt so với các giống sắn người dân thường sử dụng. Kết quả mô hình tại 03 điểm; năng suất bình quân đạt 35 - 37 tấn/ha (thời điểm sắn 8 tháng). Sau khi trừ các khoản chi phí 1 ha sắn lãi ròng đạt 15 - 18 triệu đồng/ha, cao khoảng 2 lần so với ngoài mô hình (7 - 8 triệu đồng/ha).

Theo chia sẻ của cán bộ kỹ thuật theo dõi mô hình giống sắn kháng bệnh khảm lá HN5  được sử dụng đồng nhất, việc áp dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật từ mật độ trồng hợp lý, bón phân cân đối, kiểm soát sâu bệnh kịp thời nên cây sắn sinh trưởng khỏe, năng suất bình quân vượt trội và vượt xa mục tiêu đề ra (20 - 25 tấn/ha).

Mô hình trồng giống sắn mới kháng bệnh virus khảm lá tại xã Trà Bồng, tỉnh Quảng Ngãi

Điểm đáng chú ý là giống HN5 tuy phải mua hom giống trong vụ đầu, nhưng từ vụ sau nông dân có thể tận dụng hom tại chỗ để tái canh, giúp giảm chi phí đầu vào 20 - 25% (khoảng 8 - 10 triệu đồng/ha) mà năng suất vẫn ổn định hoặc cao hơn. Nhờ đó, lợi nhuận các vụ sau có thể đạt 35 - 39 triệu đồng/ha, cao gấp 4 - 10 lần so với giống cũ bị nhiễm bệnh.

Điều kiện thuận lợi để giống sắn HN5 sinh trưởng phát triển tốt: đất đủ ẩm, thoát nước tốt, bón phân cân đối theo từng giai đoạn sinh trưởng phát triển của giống, bố trí chân đất cao, không ngập nước để đảm bảo thời gian thu hoạch từ 10-12 tháng sau trồng đảm bảo năng suất và hàm lượng lượng tinh bột tối ưu. Mô hình đã trở thành điểm tham quan, học tập thực tế, giúp nông dân nâng cao nhận thức về việc sử dụng giống sạch bệnh và áp dụng kỹ thuật canh tác tiên tiến.

Với mô hình trồng giống sắn HN5 tại Quảng Ngãi bước đầu đã mang lại kết quả khả quan, chứng minh tính khả thi và hiệu quả kinh tế cao. Đây là nền tảng vững chắc để từng bước thay thế các giống sắn cũ bị nhiễm bệnh bằng giống mới, mở ra hướng phát triển sản xuất sắn ổn định và bền vững, góp phần nâng cao thu nhập cho người nông dân.